Paradoks Nedir?

Paradoksların yapılmış birkaç tanımı:

– ‘Çok mantıksız görünen, aslında çok mantıklı bir değiş’

– ‘İki doğrunun veya yanlışın çelişkisi’

– ‘Soyut muhakemenin sona erdiği tezat’

– ‘Kâğıt-kalem veya mantık illüzyonu’

Paradokslar ilginçtir, eğlencelidir, öğreticidir, şaşırtıcıdır, zihni açar…

Binlerce yıllık geçmişi olan paradokslar, insanların kafasını devamlı meşgul etmiştir. Aslında doğru gibi görülen bir önerme veya fikir, tamamen yanlış olarak çıkar karşımıza. Tam tersi de mümkündür; yıllarca yanlış zannettiğimiz olayların, fikirlerin, hesaplamaların, doğru olduğunu görmek, bizi şaşkınlığa ve hayrete düşürür.

Tarihte bilinen ilk paradoks örneklerini Epimenides vermiştir.

Giritli olan Epimenides:

-‘Bütün Giritliler yalancıdır!’ diyerek bizi çelişkiye götürür.

Şöyle ki:

Eğer gerçekten Giritliler yalancı ise kendisi de Giritli olduğuna göre o da yalancıdır. Yani söyledikleri yalandır(mesela yukarıdaki cümlesi). Bu cümle yalan olduğuna göre doğrusu şu olmalı:

-‘Bütün Giritliler doğrucudur, doğru söyler.’

O halde söylediği doğrudur. Yani ‘bütün Giritliler yalancıdır…’

Bir Cevap Yazın

E-posta hesabınız yayımlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir